علت سنگینی سر هنگام بی خوابی

گروهی از پزشکان مغز و اعصاب ایتالیا موفق به کشف مکانیزم فعل و انفعالات مغز و علت سنگینی سر در هنگام بی خوابی و یا کم خوابی شدند.

http://img1.tebyan.net/big/1388/01/211157206024754421341231328520060244122110.jpg

به گزارش ایرنا، گروهی از متخصصان عصب شناسی ایتالیا در تحقیقات خود که در شماره اخیر نشریه علمی “Science “به چاپ رسید، اعلام کردند که در زمان کم خوابی یا بی خوابی، در درون مغز و بین نورون ها (neuron) یا سلول های عصبی ، بیش از حد نیاز، پروتئین انباشته می شود که موجب احساس سنگینی سر و کندی فعالیت مغز می گردد.

این تحقیقات نشان داد که مغز هنگام خواب، تمام اطلاعات وارده در طی روز را، طبقه بندی و تنظیم و نیز داده های اضافی را پاک می کند.

به گفته این گروه از پزشکان ایتالیایی، مغز انسان در طول روز اطلاعات دریافتی را انباشته می کند و با این عمل محل تماس اعصاب موسوم به سیناپس (synapse) متورم می شود تا قادر به نگهداری داده های دریافتی باشد، اما با توجه به محدود بودن گنجایش مغز بسیاری از این داده ها هنگام خواب پاکسازی می شوند.

“کیارا چیرلی” و “جولیو تونونی” پزشکان و پژوهشگران ایتالیایی دانشگاه پزشکی “ویسکونسی-مدیسون” آمریکا در آزمایش های خود با استفاده از میکروسکوپ پرقدرت کشف کردند، در صورتی که شخص به مدت 24 ساعت نخوابد، در اعصاب (Synapse) او پروتئین هایی جمع می شوند که فقط در طی خوابیدن حجم آنها 30 تا 40 درصد کاهش می یابد و در واقع خواب موجب پاکسازی مغز و بهبود کارایی آن می شود.

سحرخیزی از بیماری‌ مغزی جلوگیری می کند!

محققان فرانسوی اعلام کرده‌اند که سحرخیزی مانع بروز بسیاری از بیماری های مغزی مانند سکته و لخته شدن خون در عروق مغزی می‌شود و سلامت جسم را تضمین می‌کند.

مغز

به گزارش مهر، این پژوهشگران معتقدند بیدار شدن در ساعات اولیه صبح و سپس نرمش کردن، نه تنها سلامت مغز را تامین می‌کند، بلکه بهداشت روح و روان سحرخیزان را نیز در پی خواهد داشت. در نتایج این تحقیقات عنوان شده است، زمانی که بدن انسان در ساعات اولیه صبح از خواب بیدار می‌شود، نسبت به زمانی که دیرتر از رختخواب خارج می‌شود، از ضربان قلب آرام تری برخوردار است و کمتر دچار استرس و تنش های عصبی می‌شود. این محققان بر این باورند که زنان بارداری که سحرخیز هستند، نسبت به مادران بارداری که زیاد می‌خوابند، نه تنها زایمان راحت‌تری خواهند داشت، بلکه فرزندشان از طراوت، نشاط‌ و سلامت بیشتری برخوردار خواهد بود.

مرجع: http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=94112

 

بی‌ خوابی، مغز را تحلیل می‌ دهد!

محققان برای دومین بار در تصویر برداری‌ های مغزی مشاهده کردند که بی‌ خوابی، مغز را تحلیل می ‌دهد. به گزارش سرویس بهداشت و درمان ایسنا، در این تصاویر مغزی ارتباط بین بی‌ خوابی با کم شدن حجم قشر خاکستری مغز به چشم می‌ خورد. محققان می ‌گویند: این نواحی تحلیل رفته از قشر خاکستری مخ، توانایی این عضو را در تصمیم ‌گیری و استراحت تنظیم می کند. به گفته پژوهشگران، این تحقیق می ‌تواند به کشف روش های جدید برای درمان بی ‌خوابی منجر شود. دکتر المارجی آلتنا محقق اصلی در این آزمایشات در انستیتو علوم اعصاب هلند خاطرنشان کرد: این یافته‌ ها پیش بینی می ‌کنند که مبتلایان به بی ‌خوابی مزمن ممکن است، ظرفیت‌ های پیچیده ‌ای برای ارزیابی ارزش‌ موثر محرک ها داشته باشند.

http://img1.tebyan.net/big/1388/12/21510640200191126652391111063975244195227168.jpg

محققان دریافتند: ابتلا به بی ‌خوابی و مدت زمان آن در کاهش میزان ماده خاکستری مغز نقش دارد؛ به طوری که هر چه درصد بی‌ خوابی بیشتر باشد، حجم این ناحیه از مغز کمتر می ‌شود. این امر پیامدهای دیگری روی سایر فرآیندهای ذهنی به ویژه تصمیم گیری خواهد داشت. در این تحقیق که شرح آن در مجله روانپزشکی بیولوژیک به چاپ رسیده است، مقدار ماده سفید و خاکستری مغز در 24 داوطلب بالغ مبتلا به بی‌ خوابی مزمن با 13 فرد سالم مورد مقایسه قرار گرفت. محققان دریافتند: ابتلا به بی ‌خوابی و مدت زمان آن در کاهش میزان ماده خاکستری مغز نقش دارد؛ به طوری که هر چه درصد بی‌ خوابی بیشتر باشد، حجم این ناحیه از مغز کمتر می ‌شود.

مرجع:http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=117622

خواب خوب؛ سلامت خوب

خواب کافی برای سلامت و کارکرد مناسب یک ضرورت است ولی با این وجود، تغییر سبک زندگی به علت مشکلات زندگی شهری باعث شده است به خصوص در شهرهای بزرگ خواب کم و ناکافی به شکل یک همه ‌گیری در آید. مطالعات جدید به رابطه کم‌ خوابی با مشکلات مختلف سلامت پرداخته ‌اند. مطالعات رابطه کم‌ خوابی در زنان به خصوص زنان مسن با هیپرلیپیدمی را مطرح می‌ کردند. برای تقویت شواهد در این مورد مطالعه ‌ای طولانی در مدت 6 سال در 14257 دانش‌ آموز دبیرستانی شرکت ‌کننده انجام گرفت. پس از تحلیل نتایج و تعدیل از نظر عوامل، نظیر سطح فعالیت بدنی، استرس عاطفی و ضعف بدن، پژوهشگران ارتباط مستحکمی میان کم خوابی و هیپرلیپیدمی در میان زنان جوان یافتند. هرچند این مطالعات نخستین گام ها در جهت یافتن شواهد مستحکم از تاثیر خواب بر سلامت هستند و هنوز سوالات بیشماری در این زمینه وجود دارد، مانند این ‌که چرا این رابطه در زنان قوی‌ تر از مردان بوده است یا این که اصلاح خواب به اصلاح وضعیت لیپید در این افراد کمک خواهد کرد و یا آیا این اختلالات با پیامدهایی همچون سکته قلبی و مغزی ارتباط دارند و اصلاح آن باعث کاهش احتمال این پیامدها خواهد گردید؟

البته منطقی به‌ نظر می ‌رسد که برای مدیریت پیامدهای سلامت در میانسالی و سالمندی از عادات زندگی در جوانی آغاز نمود چون همان طور که می‌ دانید اکثر روندهای پاتولوژیک بیماری‌ های مزمن میانسالی و سالمندی نظیر آترواسکلروز از زمان جوانی آغاز به فعالیت می ‌کنند. احتمالا در آینده نزدیک، مداخلات برای تنظیم خواب مناسب هم جزء مداخلات موثر سبک زندگی خواهد گردید.

خواب کودک

 

 

 

 

 

یک دیدگاه جدید در ژنتیک؛ مکانیسم اثر تجارب زندگی بر توارث

عوامل ژنتیک بر وضع روانی فرد موثر است ولی آیا عکس این موضوع هم درست است؟ مطالعات اخیر روی جوندگان و انسان نشان می ‌دهد که تجارب اولیه زندگی می ‌تواند بیان ژن را تحت تاثیر قرار دهد. در مطالعه ‌ای که بر روی موش ها طراحی شد پژوهشگران از شیوه ‌ای استفاده کردند که اثر عوامل محیطی و مادری بر روی نسل بعد را حذف کنند تا تاثیر تجارب اولیه زندگی در نسل اول برروی نسل بعدی از موش ها را مشاهده نمایند. موش های تازه متولد شده نسلی که دوران کودکی تحت استرس قرار گرفته بودند با موش های ماده بدون استرس جفت‌ گیری کرده و موش های نسل 2 متولد شده نر با ماده‌ های بدون استرس دیگری جفت‌ گیری نموده و موش های نسل 3 متولد شدند.

موش های نر نسل سوم رفتارهایی معادل افسردگی در مقایسه با گروه شاهد نشان می‌ دادند. در سطح مولکولی متیلاسیون بعضی ژن های دخیل در این تغییرات رفتاری تغییر نموده بود.

این مطالعه نشان می ‌دهد که دوران کودکی پر استرس (دست‌ کم در موش ها) میزان میتلاسیون بعضی از ژن ها را تغییر می ‌دهد و این تغییر به نسل‌ های بعد می ‌رسد و باعث بروز رفتارهایی می ‌شود که خود محرک محیطی مرتبط به آن را تجربه نکرده ‌اند هرچند شواهدی از این دست و تاثیر تجارب زندگی بر ژنتیک توارث هنوز در اول راه است ولی اگر شواهد بیشتر چنین تاثیراتی را تایید کنند، مسئولیت والدین به فرزندان خود را چند برابر خواهند بود. این که فرزند خود را اکنون چگونه تربیت می ‌کنیم شاید تا نسل‌ ها بعد باعث بهروزی یا تیره‌ بختی نوادگانمان گردد.

مرجع: http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=153100

چقدر بخوابیم؟

تحقیقات نشان می دهد آن دسته از افرادی كه بین 6.5 تا 7.5 ساعت در طول شب می ‌خوابند، عمر طولانی‌تری دارند، اما در مقابل آنهایی كه بیش از 8 ساعت یا كمتر از 6.5 ساعت می‌خوابند، به اندازه گروه اول عمر نمی‌كنند. در واقع به همان اندازه كه كم‌خوابی زیان آور است، پُر خوابی نیز به بدن آسیب می رساند و عملكرد آن را مختل می كند. البته در گذشته، بیشتر تصور بر این بود كه 8 ساعت خواب شبانه، بهترین فرصت را برای استراحت بدن و مغز فراهم می‌كند، اما به‌ تازگی پزشكان دریافته‌اند كه خوابیدن بیش از 8 ساعت، به اندازه 5 ساعت خوابیدن، زیان‌آور است.

خواب

البته هنوز مشخص نیست كه چرا خواب شبانه 6.5 تا 7.5 ساعته، عمر را طولانی‌تر می كند و تحقیقات در این زمینه ادامه دارد. محققان یكی از دلایل پر خوابی افراد را این نكته ذكر می كنند كه آنها بیش از حد معمول و در حالی كه بیدار شده‌اند، باز هم در رختخواب می‌مانند. به گفته پزشكان، باید مدت كوتاهی پس از بیدار شدن، از رختخواب بیرون رفت، چرا كه ماندن در رختخواب میل به خوابیدن را افزایش می‌دهد. از سوی دیگر پزشكان توصیه می‌كنند افرادی كه به اختلالات خواب دچار هستند، به جای مصرف دارو، استرس را از خود دور كرده و با رژیم غذایی مناسب همراه با ورزش، خواب خود را تنظیم كنند.

مرجع: http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=68524

عوامل موثر در خواب زنان

زنان دو برابر مردان به اختلالاتی در به خواب رفتن یا در خواب ماندن دچار می شوند. زنان جوان تر خواب عمیق تری دارند، با آشفتگی و بی نظمی کمتر. اما برخی زنان در طول سال های باروری خود مستعد ابتلا به اختلالات خواب هستند. اختلال شایع خواب در زنان تا سال های اخیر مورد توجه قرار نگرفته بود و چند سالی است که شرکت های داروسازی به فکر رفع اختلالات خواب در زنان افتاده اند.

اختلال خواب در زنان

عوامل متعددی در خواب زنان تاثیر می گذارند

تغییر میزان ترشح هورمون های زنانه، استرس، بیماری، روش زندگی و محیط خواب از جمله عواملی هستند که در خواب زنان تاثیر می گذارند.

نوسانات هورمونی

نوسانات هورمونی مرتبط با قاعدگی معمولا بر الگوهای خواب، حالات و نحوه واکنش نسبت به استرس اثر می گذارند. بسیاری از زنان پیش از قاعدگی دچار اختلالات خواب می شوند. سخت به خواب رفتن و از خواب برخاستن، راه رفتن در خواب و خواب آلودگی در طی روز، همگی با تغییرات هورمونی پیش از قاعدگی ارتباط دارند. بی خوابی یکی از شایع ترین علائم سندروم پیش از قاعدگی (PMS) زنان ست.

حاملگی

حاملگی نیز ممکن است خواب را مختل کند. در سه ماه اول بارداری زنان به خواب بیشتری نیاز دارند و معمولا در طول روز احساس خواب آلودگی می کنند. در سه ماهه دوم، وضعیت خواب بهتر می شود. اما در سه ماهه سوم زنان کمتر می خوابند و بیشتر بیدارند.

شایع ترین دلایل بروز اختلال خواب در این دوران عبارت اند از:

دفع مکرر ادرار، سوزش سر دل، احساس ناخوشی عمومی، حرکات جنین، کمردرد، گرفتگی عضلات پا و کابوس های شبانه. تورم حفره های بینی نیز ممکن است باعث خر و پف و وقفه تنفسی شبانه در دوران حاملگی شود. شایع ترین اختلال خواب در زنان بی خوابی مفرط است، یعنی سخت به خواب رفتن و تداوم نیافتن خواب، یا زود بیدار شدن و ناتوانی در از سرگرفتن خواب.

استرس های روانی- اجتماعی

شاید بتوان گفت که استرس های روانی- اجتماعی بیشتر از تغییرات هورمونی مانع خواب می شوند. بسیاری از زنان جوان، برای سازگار شدن با شرایط کاری و نقش های مادری و همسری، کمتر می خوابند و به ناچار خستگی و سایر عوارض خواب ناکافی را نادیده می گیرند. در حدود 30 درصد از زنان شاغل دچار اختلالات خواب هستند.

افزایش سن

مشکلات مربوط به خواب در زنان بالای 40 سال بیشتر است. با افزایش سن، بروز تغییرات فیزیکی و هورمونی در بدن زنان، خواب آنان را سبک تر می کند. اختلالات خواب در دوران یائسگی به مراتب شایع تر است.

زنان اغلب در طول شب بیدار و در طول روز خسته ترند. گر گرفتگی و تعریق شبانه ناشی از پایین بودن سطح استروژن نیز ممکن است این مشکلات را تشدید کنند. خرناس کشیدن در زنان یائسه شایع تر است و می تواند خوابشان را مختل کند.

زنان در دوره بعد از یائسگی خواب سبک تری دارند و دفعات بیشتری در طول شب از خواب بیدار می شوند. درد، غم و غصه، نگرانی، مصرف بعضی داروها و مشکلات تنفسی نیز می توانند در زنان یائسه اختلالات خواب ایجاد کنند.

نوع شغل و شیوه زندگی

نوع شغل و شیوه زندگی نیز می تواند در بروز اختلالات اولیه خواب دخیل باشد. زنان شاغل در شیفت های چرخشی و شبانه احتمالا مشکلات خواب را تجربه می کنند.

مصرف کافئین، نیکوتین و داروهای محرک

مصرف کافئین، نیکوتین یا سایر داروهای محرک در حوالی ساعات خواب ممکن است مانع از به خواب رفتن شود. الکل هم می تواند باعث از هم گسیختگی خواب و کابوس های شبانه شود.

افسردگی و اضطراب

افسردگی و اضطراب در زنان شایع تر از مردان است و می تواند باعث اختلالات خواب شود. بروز این تغییرات روانی در برخی از زنان با چرخه قاعدگی مرتبط است. اضطراب مانع از شروع خواب و افسردگی موجب بسیار زود بیدار شدن از خواب می شود.

اضافه وزن

اضافه وزن و چاقی احتمال ابتلای زنان به اختلالات خواب را افزایش می دهد.

سندرم پای بی قرار
شایع ترین اختلال خواب در زنان
شایع ترین اختلال خواب در زنان بی خوابی مفرط است، یعنی سخت به خواب رفتن و تداوم نیافتن خواب، یا زود بیدار شدن و ناتوانی در از سرگرفتن خواب. سایر اختلالات متداول خواب شامل اختلال تنفسی در حین خواب، سندروم پاهای بی قرار، اختلال حرکتی دوره ای اندام ها و حمله خواب است.

اختلال تنفسی در حین خواب

اختلال تنفسی در حین خواب (وقفه تنفسی) با خرناس های بلند، تنفس منقطع، خواب منقطع و خواب آلودگی در طی روز همراه است.

سندروم پاهای بی قرار و اختلال حرکتی دوره ای اندام ها

سندروم پا های بی قرار و اختلال حرکتی دوره ای اندام ها نیز می توانند خواب را عمیقا مختل کنند. عوامل ایجادکننده این اختلالات ناشناخته اند. سندروم پاهای بی قرار با احساس ناراحتی و خستگی در پاها پیش از شروع خواب همراه است که با حرکت دادن آنها تسکین می یابد.

اختلال حرکتی دوره ای اندام ها باعث حرکات دوره ای پا می شود و فرد را از خواب بازمی دارد. هر دو این اختلالات ممکن است باعث بی خوابی مفرط شوند و در افراد مسن شایع ترند.

حمله خواب یا نارکولپسى

حمله خواب میل شدید و مقاومت ناپذیر نسبت به خواب است و باعث خواب آلودگی بیش از اندازه در طول روز می شود. بیماران دچار حمله خواب اغلب خواب منقطعی دارند.

نشانگان خوردن شبانه

بیماران سه یا چهار بار در طول شب بیدار مى شوند و احساس مى کنند که مجبورند چیزى بخورند. الگوى ترشح هورمونى این افراد غیرعادى است. سطوح بالاى کورتیزول که هورمون استرس محسوب مى شود، افزایش کمتر از حد طبیعى ملاتونین به هنگام شب و سطوح پایین لپتین که هورمون مهار کننده اشتها است.

علائم اختلالات خواب در زنان

اختلالات خواب در زنان دارای سه علامت شایع است که معمولا همزمان با یکدیگر بروز می کنند:

مشکل در شروع خواب

این مشکل در زنان جوان شایع تر است و غالبا با اختلالات اضطرابی و داشتن زندگی پراسترس مرتبط است.

مشکل در ادامه خواب

بیدار شدن های مکرر بیشتر در زنان مسن شایع است. این علامت ممکن است نشانه اختلال حرکتی دوره ای اندام ها باشد. ورم مفاصل، درد و بی قراری در سه ماه آخر بارداری نیز ممکن است باعث بیدار شدن های متعدد شود.

خواب آلودگی بیش از اندازه در طول روز

در زنان مسن تر و یائسه، اختلال حرکتی دوره ای اندام ها و وقفه تنفسی حین خواب ممکن است به خواب آلودگی بیش از اندازه در طول روز منجر شود. در زنان جوان تر، محرومیت از خواب و حمله خواب بیشتر باعث خواب آلودگی شدید روزانه می شود.

پیشگیری از سرطان با خواب آرام

یافته ‌های دانشمندان حاکی است خواب آرام از ابتلا به سرطان پیشگیری می‌ کند.

هرگونه اختلال در خواب باعث برهم ریختگی توازن هورمون ها شده و با اختلال در توازن هورمون ها زمینه بروز سرطان ایجاد می شود.

هورمون های کورتیزول، استروژن و ملاتونین در تشخیص ابتلای شخص به سرطان نقش اساسی دارند.

هورمون کورتیزول عامل اصلی تنش در بدن است که به تنظیم دستگاه های دفاعی بدن کمک کرده و میزان آن صبح افزایش و به هنگام خواب کاهش می ‌یابد.

همچنین در زنان مبتلا به سرطان سینه میزان کورتیزول عصر هنگام بسیار بالاتر است و تنش های ناشی از بدخوابی در توازن این هورمون ها اختلال به وجود می ‌آورد.

هورمون ملاتونین در هنگام خواب ترشح می‌ شود و در گردش خون مؤثر بوده و از نابودی وراثتی DNA جلوگیری می‌ کند.

نابودی DNA به رشد سرطان منجر می ‌شود و تولید هورمون استروژن را کند می‌ کند که این کند شدن جلوی رشد غدد سرطانی سینه و تخمدان را می ‌گیرد.

پژوهشگران دریافته ‌اند زنانی که شب کار هستند و یا زیاد در شب نشینی‌ ها شرکت می ‌کنند به سبب اختلال در خواب،‌ میزان ترشح هورمون ملاتونین بدن شان کم می ‌شود و این کاهش، افزایش هورمون استروژن را در پی دارد در نتیجه درصد ابتلای آن ها به سرطان سینه افزایش می یابد.

مرجع: http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=162981